KimdirNedir.Com

Türkiye'nin Hukuk Rehberi

Kategori: Hukuk Terimleri

  • Asli Müdahale Nedir? Neye Denir?

    Asli müdahale, yürütülmekte olan bir davada dava konusunun tamamen veya kısmen kendisine ait olduğunu iddia eden üçüncü kişinin davanın taraflarına karşı açtığı bağımsız davadır.

    HMK m. 65 Uyarınca Esasları

    Asli müdahil davanın her iki tarafını da davalı göstererek bağımsız dava açar.

    Edebi Eserlerde Asli Müdahale

    “Akrabaların davasına **asli müdahale** talebiyle katılan adam, mülkün asıl sahibinin kendisi olduğunu beyan etti.”
    — Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar

    Süreç süregelen Asıl Dava ile birlikte yürütülür.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Asli müdahale ile fer’i müdahale arasındaki fark nedir?

    Fer’i müdahil taraflardan birinin yanında yer alır; asli müdahil ise her iki tarafa karşı bağımsız hak iddia eder.

    2. Asli müdahale davası harca tabi midir?

    Evet, bağımsız bir dava olduğu için nispi/maktu harç ödenir.

  • Asıl Dava Nedir? Neye Denir?

    Asıl dava, bir yargılamada karşı davadan, birleşen davadan veya müdahale taleplerinden bağımsız olarak açılan ana hukuki uyuşmazlık davasıdır.

    Usul Hukukundaki Yeri

    Karşı davalar ve asli müdahaleler asıl davaya bağlı olarak yürütülür.

    Edebi Eserlerde Asıl Dava

    “Tüm bu usuli tartışmaların ötesinde **asıl dava**, mülkiyetin kime ait olduğunun tespitiydi.”
    — Halid Ziya Uşaklıgil, Mai ve Siyah

    İlişkili Kavramlar

    Üçüncü kişilerin katılımı Asli Müdahale ile olur.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Asıl dava düşerse karşı dava ne olur?

    Karşı dava bağımsız bir dava olduğu için görülmeye devam eder.

    2. Asıl dava nerede görülür?

    Yetkili ve görevli ilk derece mahkemesinde görülür.

  • Arsa Payı Nedir? Neye Denir?

    Arsa payı, kat mülkiyeti hukukunda, ana taşınmazın arsasından bağımsız bölümlere tahsis edilen oranlı mülkiyet payıdır.

    634 Sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu

    Bağımsız bölümlerin değerleriyle oranlı olarak arsa payı özgülenir.

    Edebi Eserlerde Arsa Payı

    “Binanın yıkılmasıyla geriye sadece tapudaki o **arsa payı** kalmıştı.”
    — Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Yaban

    İlişkili Kavramlar

    Mülkiyet hakkı Ayni Hak niteliğindedir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Arsa payı düzeltme davası açılabilir mi?

    Arsa payları bağımsız bölümlerin değerleriyle orantısız kurulmuşsa düzeltme davası açılabilir.

    2. Arsa payı bağımsız bölümden ayrı devredilebilir mi?

    Hayır, arsa payı bağımsız bölümden ayrı devredilemez.

  • Arabuluculuk Nedir? Neye Denir?

    Arabuluculuk, özel hukuk uyuşmazlıklarında tarafların tarafsız bir üçüncü kişi desteğiyle anlaşmaya varmalarını sağlayan dostane alternatif uyuşmazlık çözüm yoludur.

    6325 Sayılı Kanun Uyarınca Arabuluculuk

    Dava şartı ve ihtiyari arabuluculuk olarak ikiye ayrılır. Arabuluculuk tutanağı mahkeme ilamı niteliğindedir.

    Edebi Eserlerde Arabuluculuk

    “İki tüccar arasındaki kavga, mahkemeye gitmeden yetkili bir **arabuluculuk** görüşmesiyle dostça çözüldü.”
    — Ömer Seyfettin, Efruz Bey

    İlişkili Kavramlar

    Anlaşma belgesi ilam hükmü kazanır. Hakem çözümleri Tahkim usulü ile akrabalık kurar.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Arabuluculuk tutanağı ilam niteliğinde midir?

    İcra edilebilirlik şerhi alındıktan sonra mahkeme ilamı gibi infaz edilir.

    2. Dava şartı arabuluculuk nedir?

    Dava açmadan önce arabulucuya başvurulmasının zorunlu kılındığı hallerdir (iş, ticaret, kira davaları).

  • Ara Karar Nedir? Neye Denir?

    Ara karar, mahkemenin davayı esastan bitirmeyen, yargılamanın ilerlemesini ve delillerin toplanmasını sağlayan geçici adli kararlardır.

    Usul Hukukundaki Yeri

    Davanın gidişatını düzenler ve hakimin kendisi tarafından her zaman değiştirilebilir.

    Edebi Eserlerde Ara Karar

    “Hâkimin duruşma sonunda açıkladığı **ara karar**, gelecek celseye kadar yeni delillerin toplanmasını emrediyordu.”
    — Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu

    İlişkili Kavramlar

    Davayı nihayete erdiren karar nihai karardır. Sevk işlemleri Usul kurallarıyla yürütülür.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Ara karara hemen itiraz edilebilir mi?

    Kural olarak ara kararlar nihai kararla birlikte üst mahkemeye taşınabilir.

    2. Ara karardan hakim dönebilir mi?

    Evet, usuli kazanılmış haklar saklı kalmak kaydıyla hakim ara kararından dönebilir.

  • Anonim Şirket Nedir? Neye Denir?

    Anonim şirket, sermayesi belirli ve paylara bölünmüş olan, borçlarından dolayı sadece malvarlığıyla sorumlu bulunan sermaye şirketidir.

    TTK Sistematiği

    6102 sayılı TTK m. 329 uyarınca pay sahipleri sadece taahhüt ettikleri sermaye payları ile şirkete karşı sorumludur.

    Edebi Eserlerde Anonim Şirket

    “Kurulan o **anonim şirket**, ticaret hayatının yeni sermaye yapısını simgeliyordu.”
    — Halid Ziya Uşaklıgil, Mai ve Siyah

    İlişkili Kavramlar

    Ortaklar sermaye yapısına Arsa Payı veya sermaye payı ile katılırlar.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Anonim şirket ortakları şirket borçlarından sorumlu mudur?

    Hayır, ortaklar sadece taahhüt ettikleri sermaye miktarından sorumludur.

    2. Anonim şirket kaç kişiyle kurulabilir?

    Tek bir gerçek veya tüzel kişi tarafından kurulabilir.

  • Anayasa Nedir? Neye Denir?

    Anayasa, devletin yönetim biçimini, organlarını ve temel yurttaşlık haklarını düzenleyen normlar hiyerarşisinin en üstündeki temel kanundur.

    Normlar Hiyerarşisi

    Anayasa m. 11 uyarınca Anayasa hükümleri bağlayıcı temel hukuk kurallarıdır.

    Edebi Eserlerde Anayasa

    “Devletin temeli **anayasa** ile teminat altına alınan hak hürriyetlerindedir.”
    — Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar

    Tüm yasalar Kanun olarak Anayasa’ya uygun olmak zorundadır. Yargı kolu Adli Yargı dairesindedir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Anayasanın üstünlüğü ne demektir?

    Hiçbir kanun ve yönetmeliğin Anayasa’ya aykırı olamayacağı kuralıdır.

    2. Anayasa Mahkemesi ne iş yapar?

    Kanunların Anayasa’ya uygunluğunu denetler ve bireysel başvuruları inceler.

  • Amme Nedir? Neye Denir?

    Amme, devlete, topluma ve halkın bütününe ait olan kamu alanını ifade eden köklü bir terimdir.

    Doktrinel Yapısı

    Kamu hukukunun tarihsel karşılığıdır. Amme alacakları devlete ait vergi ve resimleri kapsar.

    Edebi Eserlerde Amme

    “Savcı bey **amme** menfaatini korumak üzere kamu davasını açtı.”
    — Halid Ziya Uşaklıgil, Mai ve Siyah

    İlişkili Kavramlar

    Devletin temel belgesi Anayasa düzenidir. Kararlar Kanun ile düzenlenir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Amme alacağı ne demektir?

    Devlete ait vergi, resim, harç ve ceza gibi alacaklardır.

    2. Amme davası nedir?

    Savcılık tarafından kamu adına açılan ceza davasıdır.

  • Alt Kira Nedir? Neye Denir?

    Alt kira, kiracının kiraladığı taşınmaz veya taşınırı kiraya verenin yazılı rızasıyla üçüncü bir kişiye kısmen veya tamamen yeniden kiralaması sözleşmesidir.

    TBK m. 322 Uyarınca Alt Kira

    Konut ve çatılı işyeri kiralarında kiraya verenin yazılı rızası olmadıkça alt kira yapılamaz.

    Edebi Eserlerde Alt Kira

    “Evin odalarını **alt kira** yoluyla başkalarına vererek kirasını çıkarmaya çalışıyordu.”
    — Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu

    İlişkili Kavramlar

    Alt kira bir Akit türüdür. Rıza olmaksızın yapılması Akdin Feshi sebebidir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Ev sahibinden izinsiz alt kira yapılabilir mi?

    Konut ve çatılı işyerlerinde ev sahibinin yazılı izni olmadan alt kira yapılamaz.

    2. Alt kiracının ev sahibine karşı sorumluluğu var mıdır?

    Alt kiracı taşınmazı asıl kiracının kullanma sınırlarına uygun kullanmakla mükelleftir.

  • Alıkoyma Nedir? Neye Denir?

    Alıkoyma, bir kimsenin serbestçe hareket etme hürriyetini hukuka aykırı olarak engellemek veya bir eşyayı elinde tutmak eylemidir.

    Ceza ve Eşya Hukukunda Alıkoyma

    TCK m. 109 uyarınca kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçu teşkil eder. Eşya hukukunda ise hapis hakkının kullanılmasını ifade edebilir.

    Edebi Eserlerde Alıkoyma

    “İradem dışında beni burada **alıkoyma** yetkisini size hangi kanun veriyor diye haykırdı.”
    — Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Yaban

    İlişkili Kavramlar

    Zorla alıkoyma eylemleri İktiham içeren haller yaratabilir. Sorumlu kişi Fail sayılır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Kişiyi alıkoymak suç mudur?

    Evet, TCK uyarınca kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçu oluşturur.

    2. Hukuka uygun alıkoyma var mıdır?

    Gözaltı veya tutuklama kararları yasal alıkoyma halleridir.

Powered by
►
Necessary cookies enable essential site features like secure log-ins and consent preference adjustments. They do not store personal data.
None
►
Functional cookies support features like content sharing on social media, collecting feedback, and enabling third-party tools.
None
►
Analytical cookies track visitor interactions, providing insights on metrics like visitor count, bounce rate, and traffic sources.
None
►
Advertisement cookies deliver personalized ads based on your previous visits and analyze the effectiveness of ad campaigns.
None
Powered by