KimdirNedir.Com

Türkiye'nin Hukuk Rehberi

Etiket: TMK

  • İştirak Halinde Mülkiyet Nedir? Neye Denir?

    İştirak halinde mülkiyet (elbirliği mülkiyeti), kanun veya sözleşme gereği aralarında ortaklık bağı bulunan kişilerin (mirasçılar vb.), mallar üzerindeki paylarının belli olmadığı, mülkiyete elbirliğiyle sahip oldukları ortaklık türüdür.

    TMK m. 701 Uyarınca Elbirliği Mülkiyeti

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “ortakların paylarının belli olmadığı elbirliği mülkiyeti” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İştirak Halinde Mülkiyet

    “Mirasçılar arasındaki o **iştirak halinde mülkiyet**, tapu sicilinde tek bir ortaklık olarak kayıtlıydı.”
    — Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Ortaklık yapısı genel İştirak kurallarına tabidir. Haklar Ayni Hak korumasındadır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İştirak halinde mülkiyette ortaklar payını tek başına satabilir mi?

    Hayır, elbirliği mülkiyetinde ortakların somut payları olmadığından tek başına devir yapamazlar; ancak mülkiyetin paylı mülkiyete çevrilmesi istenebilir.

    2. İştirak halinde mülkiyette dava açma yetkisi nasıldır?

    Kural olarak ortakların bütün mallarla ilgili davalarda birlikte hareket etmesi (birlikte dava açması) gerekir.

  • İştirak Nafakası Nedir? Neye Denir?

    İştirak nafakası, aile hukukunda, boşanma veya ayrılık sonrasında velayeti kendisine verilmeyen eşin, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine gücü oranında katılmak üzere ödemekle yükümlü olduğu nafaka türüdür.

    TMK m. 182 Uyarınca İştirak Nafakası

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “velayet kendisine verilmeyen eşin çocuk için ödediği katılım nafakası” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İştirak Nafakası

    “Mahkemenin bağladığı **iştirak nafakası** ile çocuğun masrafları güvence altına alındı.”
    — Halid Ziya Uşaklıgil, Mai ve Siyah

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Nafaka borcu Boşanma ilamıyla hüküm altına alınır. Ödeme yapılmazsa İcra Takibi açılır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İştirak nafakası ne zamana kadar ödenir?

    Kural olarak çocuk ergin oluncaya kadar ödenir; çocuk eğitimine devam ediyorsa eğitim süresince devam eder.

    2. İştirak nafakası arttırılabilir mi?

    Evet, enflasyon artışı veya çocuğun masraflarının artması halinde nafakanın arttırılması davası açılabilir.

  • İrtifak Hakkı Nedir? Neye Denir?

    İrtifak hakkı, eşya hukukunda, malike malı üzerinde belirli bir şekilde kullanma yetkisi veren veya malikin mülkiyet yetkilerini kısıtlayan sınırlı ayni haktır.

    TMK m. 779 Uyarınca İrtifak Hakları

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “başkasına ait bir taşınmaz üzerinde lehdarına yararlanma yetkisi veren ayni hak” olarak tanımlanır.

    TDV İslâm Ansiklopedisi irtifak ve mülkiyet maddelerinde açıklandığı üzere; taşınmazlar üzerindeki geçit ve yararlanma hakları fıkıhta köklü bir geçmişe sahiptir.

    Edebi Eserlerde İrtifak Hakkı

    “Tapuya işlenen bu **irtifak hakkı** komşu araziden geçişi yasal güvenceye bağlıyordu.”
    — Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Hak türü sınırlı bir Ayni Hak çeşididir. Benzer yetki İntifa Hakkı ile sağlanır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İrtifak hakları tapuya tescil edilir mi?

    Evet, taşınmazlar üzerinde kurulan irtifak haklarının geçerliliği tapu kütüğüne tescil edilmesine bağlıdır.

    2. İrtifak hakkı zamanaşımıyla kazanılır mı?

    Taşınmaz lehine irtifak hakları kazandırıcı zamanaşımı ile tapuda tescil edilerek kazanılabilir.

  • İntifa Hakkı Nedir? Neye Denir?

    İntifa hakkı, eşya hukukunda, başkasına ait bir mal veya hakkın zilyetliğini elinde bulundurarak onu kullanma ve semerelerinden (gelirinden) yararlanma yetkisi veren sınırlı ayni haktır.

    TMK m. 794 Uyarınca İntifa Hakkı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “başkasının malından yararlanma yetkisi veren ayni hak” olarak tanımlanır.

    TDV İslâm Ansiklopedisi intifa ve rükûb maddelerinde açıklandığı üzere; bir malın menfaatinden başkasının yararlandırılması fıkıhta usulüne uygun akitlerle mümkündür.

    Edebi Eserlerde İntifa Hakkı

    “Tapuya şerh edilen o **intifa hakkı** sayesinde ömrünün sonuna kadar konakta oturma imkanı bulmuştu.”
    — Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Hak türü sınırlı bir Ayni Hak niteliğindedir. Haklar İrtifak Hakkı kategorisinde yer alır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İntifa hakkı devredilebilir mi?

    İntifa hakkı şahsa sıkı sıkıya bağlıdır; kural olarak başkasına devredilemez ancak kullanılması başkasına verilebilir.

    2. İntifa hakkı nasıl sona erer?

    Hak sahibinin ölümü, sürenin dolması veya malın tamamen yok olmasıyla sona erer.

  • İkametgah Nedir? Neye Denir?

    İkametgah (yerleşim yeri), medeni hukukta bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.

    TMK m. 19 Uyarınca Yerleşim Yeri

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yer” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İkametgah

    “Nüfus kütüğündeki resmi **ikametgah** adresi değiştirilmişti.”
    — Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Yetkili mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi tayininde ikametgah esastır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İkametgah değişikliği nereye bildirilir?

    Nüfus müdürlüklerine yasal süresi içinde bildirilmelidir.

    2. Birden fazla ikametgah olabilir mi?

    Yasal olarak bir kimsenin aynı anda birden fazla yerleşim yeri olamaz.

  • Geçit Hakkı Nedir? Neye Denir?

    Geçit hakkı (irtifak hakkı), eşya hukukunda, genel yola çıkmak için yeterli yolu bulunmayan bir taşınmaz malikinin, tam bir bedel karşılığında komşu taşınmaz üzerinden kendisine yol verilmesini talep ettiği sınırlı ayni haktır (zorunlu geçit hakkı).

    TMK m. 747 Uyarınca Zorunlu Geçit Hakkı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “başkasına ait taşınmazdan geçme imkanı sağlanan irtifak hakkı” olarak tanımlanır. TMK m. 747 uyarınca genel yola erişimi olmayan taşınmaz maliki komşularından bedeli karşılığında zorunlu geçit hakkı isteyebilir.

    TDV İslâm Ansiklopedisi irtifak ve murûr maddelerinde açıklandığı üzere; İslâm hukukunda geçit hakkı hakka’l-murûr olarak bilinir ve komşuluk hukukunun en köklü esaslarındandır.

    Edebi Eserlerde Geçit Hakkı Kavramı

    Arazi uyuşmazlıkları ve komşuluk ilişkileri edebiyatımızda şöyle geçer:

    “Tarlasına ulaşmak için komşu araziden talep ettiği **geçit hakkı**, iki aile arasındaki asırlık çekişmenin mahkemeye taşınmasına sebep oldu.”
    — Halid Ziya Uşaklıgil, Mai ve Siyah

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Geçit hakkı bir sınırlı Ayni Hak niteliği taşır. Hakkın tesisi için tam bir Bedel ödenir. Tapu kütüğüne tescil olunur.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Geçit hakkı davası hangi mahkemede açılır?

    Taşınmazın bulunduğu yerdeki Asliye Hukuk Mahkemesi’nde açılır.

    2. Geçit hakkı yükü hangi komşu araziden geçirilir?

    Geçit hakkı, komşuluk ilişkileri ve arazi durumuna göre en az zarar verecek ve en uygun güzergah üzerinden kurulur.

  • Miras Nedir? Neye Denir?

    Miras (tereke), mirasbırakanın (muris) ölümüyle yasal ve atanmış mirasçılarına kalan hak, alacak ve borçların bütünüdür.

    TMK Sistematiği

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “ölen kimsenin bıraktığı malvarlığı bütünü” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde Miras

    “Babadan kalan o büyük **miras** kardeşler arasında uzun süren kavgalara yol açtı.”
    — Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Mirasçılık durumu Mirasçılık Belgesi ile kanıtlanır. Reddi Mirasın Reddi ile mümkündür.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Miras sadece malları mı kapsar?

    Hayır, miras sadece aktifleri değil, murisin tüm borçlarını ve pasiflerini de kapsar.

    2. Miras nasıl paylaşılır?

    Yasal mirasçılar arasında anlaşma ile veya mahkeme eliyle ortaklığın giderilmesi yoluyla paylaşılır.

  • Tereke Nedir? Neye Denir?

    Tereke, miras hukukunda, mirasbırakanın (muris) ölümüyle geride bıraktığı tüm malvarlığı değerlerinin, alacak ve borçlarının oluşturduğu külli malvarlığı bütünüdür[cite: 1].

    Doktrinel Yapısı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “ölen kimsenin bıraktığı mal ve borçların bütünü” olarak tanımlanır[cite: 1].

    Edebi Eserlerde Tereke

    “Merhuttan geriye kalan **tereke** tespiti için sulh hukuk hakimi görevlendirildi.”
    — Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu[cite: 1]

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Tereke paylaşımı Miras hukuku kurallarına tabidir[cite: 1]. Borçlu olması halinde Mirasın Reddi yoluna gidilebilir[cite: 1].

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Terekenin tespiti nedir?

    Mirasbırakanın ölümünden sonra hak kaybı olmasın diye sulh mahkemesince malların deftere yazılarak güvenceye alınmasıdır[cite: 1].

    2. Tereke borçlarından mirasçılar nasıl sorumludur?

    Mirasçılar tereke borçlarından tüm malvarlıklarıyla (müteselsilen) sorumlu olurlar[cite: 1].

Powered by
►
Necessary cookies enable essential site features like secure log-ins and consent preference adjustments. They do not store personal data.
None
►
Functional cookies support features like content sharing on social media, collecting feedback, and enabling third-party tools.
None
►
Analytical cookies track visitor interactions, providing insights on metrics like visitor count, bounce rate, and traffic sources.
None
►
Advertisement cookies deliver personalized ads based on your previous visits and analyze the effectiveness of ad campaigns.
None
Powered by