Sınırlı ehliyetli, medeni hukukta, “kural olarak tam fiil ehliyetine sahip olmakla birlikte (ergin, ayırt etme gücüne sahip ve kısıtlanmamış), kanunun saydığı bazı önemli hukuki işlemleri yapabilmesi için kendisine yasal danışman (kayyım) atanan şahıs”tır.
Sınırlı Ehliyetliliğin Doktrinel ve Fıkhi Altyapısı
Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “fiil ehliyeti belirli hukuki işlemler bakımından kısıtlanmış olan ergin kimse” olarak açıklanır. İslâm medeni hukukunda malvarlığı tehlikede olan şahıslara atanan müşavir/nâzır sistemi bu durumun dengidir.
TDV İslâm Ansiklopedisi ehliyet ve vesayet maddelerinde açıklandığı üzere; kişinin malvarlığını korumak amacıyla belirli işlemlerde onay alma zorunluluğunun getirilmesi koruyucu hukuk esasına dayanır.
TMK m. 429 Uyarınca Sınırlı Ehliyetlilerin Durumu
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 429. maddesi gereğince sınırlı ehliyetliler; dava açma, taşınmaz alım-satımı, kefil olma, bağışlama yapma ve kefalet gibi işlemleri ancak yasal danışmanın onayı ile yapabilirler. Bu işlemler dışındaki sıradan hukuki işlemleri ise tek başlarına geçerli şekilde gerçekleştirebilirler.
Edebi Eserlerde Sınırlı Ehliyetli Kavramı
Yasal denetim altındaki ergin kişilerin durumu edebiyatımızda şöyle yer bulmuştur:
“Ergin bir adamdı fakat mahkemenin atadığı yasal danışmanın onayı olmadan tarlasını satamıyor, **sınırlı ehliyetli** bir hukuki statünün sınırları içinde yaşıyordu.”
— Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu
İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar
Fiil ehliyetinin genel rejimi Ehliyet maddesinde düzenlenir. Ayırt etme gücü olmayan kişiler Tam Ehliyetsiz sayılır. Kısıtlılar ise Sınırlı Ehliyetsiz kategorisindedir.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. Sınırlı ehliyetli kimdir?
Kendi adına kural olarak işlem yapabilen ancak kanundaki önemli 9 işlem için kendisine yasal danışman atanan kişidir.
2. Yasal danışman onayı olmadan yapılan işlem geçerli midir?
Hayır, yasal danışmanın izni veya onayı olmadan yapılan sınırlı işlemler askıda hükümsüzdür.
Bir yanıt yazın