Cevap dilekçesi, hukuk yargılamasında davalının, kendisine tebliğ edilen dava dilekçesindeki iddialara, vakıalara ve taleplere karşı itirazlarını, savunmalarını ve karşı delillerini sunduğu resmi usul yazısıdır.
HMK m. 126-131 Uyarınca Cevap Dilekçesi
Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “davalının dava dilekçesine karşı mahkemeye verdiği savunma yazısı” olarak tanımlanır. HMK m. 127 gereğince cevap dilekçesini verme süresi dava dilekçesinin tebliğinden itibaren iki haftadır.
TDV İslâm Ansiklopedisi muhakeme usulü maddelerinde açıklandığı üzere; davalının iddialara karşı kendisini savunma (def’) hakkı adil yargılanmanın en temel fıkhi esasıdır.
Cevap Dilekçesinin İçeriği ve Hak Düşürücü Etkisi
Cevap dilekçesinde ilk itirazlar, zamanaşımı def’i ve savunmanın dayandığı vakıalar açıkça gösterilmelidir. Süresinde cevap dilekçesi vermeyen davalı, dava dilekçesindeki tüm vakıaları reddetmiş sayılır ancak yeni savunma getiremez.
Edebi Eserlerde Cevap Dilekçesi Kavramı
Savunma hakkının kâğıda dökülmesi edebiyatımızda şöyle geçer:
“Avukatın hazırladığı o kapsamlı **cevap dilekçesi**, iddiaların asılsız olduğunu mahkeme heyetine net olarak gösteriyordu.”
— Halid Ziya Uşaklıgil, Mai ve Siyah
İlişkili Kavramlar ve İç Bağlantılar
Dilekçenin sunulduğu ana dava Asıl Dava niteliğindedir. Savunmada ileri sürülen engelleyici haklar Def’i olarak adlandırılır. Usul kuralları Usul kanunlarında düzenlenir.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. Cevap dilekçesi verme süresi uzatılabilir mi?
Evet, durumun gerektirdiği hallerde davalı sürenin bitiminden önce başvurarak mahkemeden bir defaya mahsus ek süre talep edebilir.
2. Cevap dilekçesi verilmezse ne olur?
Davalı, davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıaların tamamını reddetmiş sayılır.