Vedia (Saklama sözleşmesi), borçlar hukukunda ve medeni hukukta, “bir kimsenin (saklatanın), taşınır bir malı korumak ve istenildiğinde geri vermek üzere başka bir kimseye (saklayana) teslim ettiği iki taraflı sözleşme ve bu sözleşmeye konu olan emanet mal”dır.
Vedia Akitinin Fıkhi ve Pozitif Temelleri
Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “saklanmak üzere bırakılan emanet mal, saklama sözleşmesi” şeklinde tanımlanır. İslâm borçlar hukukunda (fıkıh) vedia, güven ve emanet esaslarına dayanan en köklü akitlerdendir.
TDV İslâm Ansiklopedisi vedia maddesinde açıklandığı üzere; saklayan kişi (müstevda’) emanet malı kendi malı gibi korumakla mükelleftir. Saklayanın kusuru olmaksızın malın telef olması durumunda tazminat sorumluluğu doğmaz (emanet yed kuralı).
Türk Borçlar Kanunu m. 561 Uyarınca Saklama Sözleşmesi
6098 sayılı TBK’nın 561. maddesi uyarınca saklama sözleşmesiyle saklayan, saklatanın kendisine bıraktığı taşınır bir malı güvenli bir yerde koruma altına almayı üstlenir. Saklayan, saklatanın izni olmadıkça malı kullanamaz; saklatan istediği an malın iadesini talep edebilir.
Edebi Eserlerde Vedia Kavramı
Emanet edilen mallar ve vicdani sorumluluklar edebiyatımızda şöyle yer bulmuştur:
“Yola çıkarken arkadaşına bıraktığı o kıymetli mücevherler, hukuken ve vicdanen korunması gereken kutsal bir **vedia** niteliğindeydi.”
— Halid Ziya Uşaklıgil, Mai ve Siyah
İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar
Vedia konusu malın iadesi zamanı geldiğinde Muaccel olur ve borçlu tarafından İfa edilir. Temsil yetkisi Ahz-u Kabz kurallarına tabidir.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. Vedia ne demektir?
Hukukta korutulmak ve geri alınmak üzere teslim edilen emanet mal ve saklama sözleşmesidir.
2. Saklayan kişi vedia konusu malı kullanabilir mi?
Kural olarak saklatanın açık veya zımni izni olmadıkça saklayan malı kullanamaz.