Delil tespiti, açılmış veya açılacak bir davada kaybolacağı, incelenmesinin imkânsızlaşacağı veya zorlaşacağı anlaşılan delillerin mahkeme aracılığıyla önceden incelettirilip güvence altına alınmasını sağlayan geçici hukuki koruma tedbiridir.
HMK m. 400-405 Uyarınca Delil Tespiti
Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “delillerin kaybolmasını önlemek amacıyla önceden toplanıp incelenmesi” olarak tanımlanır. HMK m. 400 uyarınca hukuki yararı bulunan her taraf delil tespiti isteyebilir.
TDV İslâm Ansiklopedisi keşif ve ispat maddelerinde açıklandığı üzere; durumun bozulmasından önce olay yerinin ve durumun kadı marifetiyle zapta geçirilmesi adli emniyeti sağlar.
Edebi Eserlerde Delil Tespiti Kavramı
Olay yerinin kayda alınması edebiyatımızda şöyle geçer:
“Hasarın boyutlarını belgelemek için mahkemeden talep ettiği **delil tespiti**, haklılığını ispatlayan en somut raporu ortaya koydu.”
— Ömer Seyfettin, Efruz Bey
İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar
İncelemeyi yürüten teknik uzman Bilirkişi olarak görev yapar. Tespit edilen durumlar resmi Belge halini alır. Toplanan veriler Delil sayılır.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. Dava açılmadan önce delil tespiti istenebilir mi?
Evet, delilin kaybolma riski varsa dava açılmadan önce de yetkili mahkemeden delil tespiti istenebilir.
2. Delil tespiti kararına itiraz edilebilir mi?
Karşı taraf tespit raporunun kendisine tebliğinden itibaren 1 hafta içinde itiraz edebilir.