Fiil ehliyeti, medeni hukuk düzeninde, bir kişinin kendi iradi eylem ve davranışlarıyla borç altına girebilme, hak kazanabilme ve hukuki işlemler gerçekleştirebilme iktidarıdır.
TMK m. 9-16 Uyarınca Fiil Ehliyeti Şartları
Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “kendi fiilleriyle hak edinebilme ve borç altına girebilme ehliyeti” olarak tanımlanır. TMK uyarınca fiil ehliyetinin üç ana şartı vardır: Ergin olmak (reşitlik), ayırt etme gücüne sahip olmak (temyiz kudreti) ve kısıtlı olmamak.
TDV İslâm Ansiklopedisi ehliyyetü’l-edâ maddesinde belirtildiği üzere; fıkıhta eda ehliyeti, akli olgunluk (bülûğ ve rüşd) ile sabittir.
Edebi Eserlerde Fiil Ehliyeti Kavramı
Yasal yeterlilik edebiyatımızda şöyle geçer:
“Ergin yaşa ulaşıp kısıtlılığı kalktığında, hukuken tam bir **fiil ehliyeti** kazanarak kendi geleceğini tayin etme hakkına kavuştu.”
— Halid Ziya Uşaklıgil, Mai ve Siyah
İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar
Genel statü Ehliyet olarak adlandırılır. Ehliyeti kısıtlanmış olanlar Sınırlı Ehliyetsiz veya Tam Ehliyetsiz sayılır.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. Fiil ehliyeti olmayanların yaptığı işlemler geçerli midir?
Ayırt etme gücü olmayan tam ehliyetsizlerin işlemleri kesin olarak hükümsüzdür (yokluk/mutlak butlan).
2. Hak ehliyeti ile fiil ehliyeti arasındaki fark nedir?
Hak ehliyeti hak sahibi olabilme pasif yetkisidir; fiil ehliyeti ise kendi işlemleriyle hak kazanıp borç altına girebilme aktif yetkisidir.