El atmanın önlenmesi (müdahalenin men’i), eşya hukukunda malikin mülkiyet hakkından doğan yetkilerini kullanmasının haksız olarak engellenmesi halinde, bu haksız müdahalenin durdurulması amacıyla açtığı ayni davadır.
TMK m. 683 Uyarınca Müdahalenin Men’i
Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “mülkiyet hakkına yapılan haksız tecavüzün durdurulması davası” olarak tanımlanır. TMK m. 683 gereğince malik, malını haksız olarak elinde tutan kimseye karşı istihkak davası açabileceği gibi, her türlü haksız el atmanın önlenmesini de dava edebilir.
TDV İslâm Ansiklopedisi gasp ve mülkiyet maddelerinde açıklandığı üzere; haksız tecavüzün kaldırılması ve mülkiyet sınırlarının korunması temel kuraldır.
Edebi Eserlerde El Atmanın Önlenmesi Kavramı
Mülkiyet kavgaları edebiyatımızda şöyle yer bulmuştur:
“Arazisine yapılan haksız tecavüzü durdurmak için açtığı **el atmanın önlenmesi** davası, mülkiyet hakkının en doğal savunmasıydı.”
— Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Yaban
İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar
Dava mülkiyetten kaynaklanan bir Ayni Hak davasıdır. Geçmiş dönem haksız kullanım için Ecrimisil talep edilir. Arazideki binalar için Enkaz Bedeli hesaplanabilir.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. El atmanın önlenmesi davası zamanaşımına tabi midir?
Mülkiyet hakkına dayandığı için haksız müdahale devam ettiği sürece zamanaşımına tabi değildir.
2. Görevli mahkeme neresidir?
Taşınmazın bulunduğu yerdeki Asliye Hukuk Mahkemesidir.